Uncategorized

Mãn kinh

Tuy vậy, khi chế độ ăn tăng thịt, các thực phẩm nguồn gốc động vật giàu protein cần tăng thêm calci.
Như vậy chế độ dinh dưỡng calci hợp lý suốt cả cuộc đời làm cho quá trình cốt hóa hoàn thiện hơn, giảm bớt các nguy cơ liên quan đến thời kỳ mãn kinh vì thiếu oestrogen và thiếu calci.
Chế độ ăn và bệnh loãng xương (25,37,50)
Chuyển hóa xương chịu ảnh hưởng tác dụng của các hormon khác nhau. Mức calci trong máu do cả hormon tuyến cận giáp và calcitonin điều chỉnh. Hormon cận giáp huy động calci từ xương còn calcitonin thúc đẩy tích lũy calci ở xương. Hormon tuyến cận giáp cũng tăng cường hoạt động vitamin D, tăng cường hấp thu calci ở ruột và giảm bài xuất calci theo nước tiểu.
Khối xương đạt tới đỉnh ở khoảng 30 – 40 tuổi sau đó độ khoáng hóa giảm dần. Lượng xương mất tương đối nhanh ở phụ nữ 5 năm đầu sau mãn kinh, ở xương cột sống giảm 3 – 6 % hàng năm còn ở nam giới xương giảm tương đối ổn định từ 0,5 – 2 % (tùy theo vị trí) sau khi khối xương đạt tới đỉnh.
Lượng calci trong khẩu phần không ảnh hưởng “đến đỉnh” cốt hóa của xương mà là tạo điều kiện để tỷ trọng xương đạt tới mức tối đa của tiềm năng di truyền đã được “mã hóa”.
Trong cơ thể chuyển hóa calci liên quan tới protein và natri, cả hai chất này tăng bài xuất calci theo nước tiểu. Trước đây, chế độ ăn giữa các nước phương Tây và các nước nghèo khác nhau nhiều về lượng calci (chủ yếu từ sữa) nhưng điều đó tỏ ra ít ảnh hưởng đến tỷ lệ loãng xương và chất lượng xương. Vì thế trong khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (1962) vẫn đưa ra một mức khiêm tốn về nhu cầu calci là 400 – 500mg /ngày ở người trưởng thành (49). Tuy vậy, khi chế độ ăn tăng thịt, các thực phẩm nguồn gốc động vật giàu protein cần tăng thêm calci. Các chế độ ăn giàu các yếu tố kiềm đặc biệt là quả, rau, kali, magnesi có tác dụng bảo vệ khối xương, còn các chế độ ăn mặn (nhiều natri) thì ngược lại (25).
Trong khẩu phần của nhân dân ta trước đây thường nghèo cả protein (ít thức ăn động vật) và calci (ít sữa) do đó đã có một sự cân đối giữa calci và protein. Điều đó đã tạo điều kiện tốt cho quá trình cốt hóa, người nhỏ bé nhưng chắc. Tình trạng đẻ dày, chế độ dinh dưỡng thiếu thốn sau những lần sinh nở đã tạo điều kiện cho các biểu hiện loãng xương khi về già.
Hiện nay, chế độ dinh dưỡng bước đầu được cải thiện, tuy vậy do vẫn lo thiếu đam cho rằng càng ăn nhiều thịt, nhiều protein càng tốt nên một số bà mẹ chỉ lo bồi dưỡng cho con nào thịt, giò, chả, trứng vịt lộn… mà chưa để ý rằng thịt không phải là nguồn calci tốt.